Życie z nadciśnieniem tętniczym 
Znajdziesz tu najważniejsze informacje pomagające zrozumieć, czym jest nadciśnienie tętnicze, jakie są jego przyczyny, jakie konsekwencje może mieć wysokie ciśnienie krwi oraz w jaki sposób można je skutecznie kontrolować. Wiedza na temat nadciśnienia pomaga wcześniej rozpoznać wysokie ciśnienie krwi i lepiej zadbać o zdrowie serca oraz naczyń krwionośnych. Dowiesz się również, dlaczego regularne badanie ciśnienia krwi jest tak ważne oraz jakie mogą być skutki nadciśnienia tętniczego, jeśli choroba nie zostanie odpowiednio wcześnie wykryta i kontrolowana.
Nadciśnienie tętnicze
Jak obniżyć ciśnienie krwi?
Co mogę zmienić w swoim trybie życia?
Mimo że nie masz wpływu na swoje geny czy wiek, to w każdej chwili możesz zdecydować o zmianie stylu życia, która pomaga obniżyć ciśnienie krwi i poprawić kontrolę nad nadciśnieniem tętniczym. Dzięki temu Twój organizm łatwiej zachowa wewnętrzną równowagę, a do tego zmniejszysz ryzyko zapadnięcia na choroby sercowo-naczyniowe.Już teraz możesz znacząco wpłynąć na obniżenie ciśnienia tętniczego dzięki zmianie swoich nawyków. Zmiana stylu życia to jeden z najważniejszych sposobów na obniżenie ciśnienia krwi i ograniczenie ryzyka powikłań nadciśnienia. Poniżej znajdziesz najważniejsze zmiany, które możesz wprowadzić.
Podejmij regularną aktywność fizyczną
Regularna, aktywność fizyczna pomaga obniżyć ciśnienie krwi oraz zmniejszyć ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Ustal z lekarzem, jaka aktywność jest dla Ciebie najbardziej odpowiednia. Czasami konieczne są dodatkowe badania lekarskie, które pozwolą na ustalenie właściwej intensywności ćwiczeń. Ruch wzmacnia serce i układ krążenia. Zwykle zaleca się 30 minut aerobowej aktywności fizycznej (czyli wysiłku tlenowego o umiarkowanej intensywności, jak szybki marsz, bieganie czy pływanie, podczas którego organizm czerpie energię głównie z tlenu) dziennie przez co najmniej 5 dni w tygodniu. Warto uzupełnić to o dynamiczny (oparty na ruchu, czyli skracaniu i wydłużaniu mięśni w czasie ćwiczenia, jak przysiady czy podnoszenie ciężarów) lub izometryczny (polegający na napinaniu mięśni bez zmiany ich długości i bez ruchu w stawie, jak deska czy utrzymywanie pozycji) trening siłowy (2-3 razy w tygodniu) o umiarkowanej intensywności. Regularny ruch wspiera także kontrolę masy ciała i poprawia wydolność układu sercowo-naczyniowego.
Postaraj się utrzymywać prawidłową masę ciała
Nadwaga zwiększa ryzyko wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego, cukrzycy i nadciśnienia tętniczego. Należy zatem pamiętać, że osiągnięcie optymalnej wagi jest celem, do którego powinien dążyć każdy. Co ważne, utrata wagi stanowi uzupełnienie leczenia przeciwnadciśnieniowego. Jeżeli chcesz dowiedzieć się, jaka powinna być Twoja optymalna waga, skorzystaj z tzw. wskaźnika masy ciała (BMI). Wystarczy, że podzielisz swoją wagę (w kilogramach) przez swój wzrost (w metrach) podniesiony do kwadratu. Optymalny wynik BMI powinien mieścić się w przedziale od 20 do 25 kg/m2. Istotna jest też kontrola otyłości brzusznej – obwód talii powinien wynosić <94 cm u mężczyzn i <80 cm u kobiet.
Pamiętaj o zbilansowanej diecie
Właściwie zbilansowana dieta jest kluczowym elementem skutecznego leczenia nadciśnienia tętniczego. Możesz w łatwy sposób zmienić swoje nawyki żywieniowe. Trzymaj się czterech głównych zaleceń.
Spożywaj co najmniej 5 porcji owoców i warzyw dziennie (300–400 g).
Ograniczaj tłuszcze i oleje (zwłaszcza tłuszcze zwierzęce i tłuszcz palmowy).
Jedz więcej tłustych ryb (łososia, sardynki czy makrelę) – najlepiej 2–3 razy w tygodniu.
Szczególnie ważne jest ograniczenie spożycia soli – jej nadmiar sprzyja podwyższeniu ciśnienia krwi. Zaleca się ograniczenie spożycia soli do mniej niż 5 g dziennie.
Relaksuj się
Stres może od czasu do czasu powodować wzrost ciśnienia krwi i przyspieszenie akcji serca. Długotrwały stres natomiast może utrudniać kontrolę nadciśnienia i wpływać na wzrost ciśnienia krwi. Co więcej, pod wpływem stresu łatwiej porzucić zdrowe nawyki i sięgnąć po rozwiązania, które podnoszą ciśnienie krwi. Tymczasem lepszymi sposobami na obniżenie napięcia psychicznego są zajęcia relaksacyjne, joga czy tai chi. Zachęcamy też do zapoznania się z naszymi wskazówkami, jak na co dzień radzić sobie ze stresem.
Prowadź zdrowy styl życia
Zmniejsz spożycie lub całkowicie zrezygnuj z alkoholu oraz rzuć palenie
Zadbaj o odpowiednią ilość i jakość snu – najlepiej około 7–8 godzin na dobę, kładąc się spać i wstając o możliwie stałych porach.
Regularna obserwacja i monitorowanie ciśnienia krwi
Nadciśnienie tętnicze często nie daje wyraźnych objawów, dlatego regularny pomiar ciśnienia krwi jest tak ważny. Jego wartości mogą zmieniać się na przestrzeni tygodni czy miesięcy, dlatego systematyczna kontrola jest kluczowa dla skutecznego leczenia. Jest to jeden z najważniejszych elementów kontroli nadciśnienia tętniczego.
Samodzielna kontrola ciśnienia krwi w domu jest bardzo ważna i może być elementem skutecznego leczenia nadciśnienia. Regularne pomiary pomagają monitorować stan zdrowia i ocenić skuteczność leczenia.
Samodzielna kontrola ciśnienia krwi w domu jest bardzo ważna i może być elementem skutecznego leczenia nadciśnienia. Regularne pomiary pomagają monitorować stan zdrowia i ocenić skuteczność leczenia.
Jak mierzyć ciśnienie krwi?
Zazwyczaj pomiaru ciśnienia tętniczego dokonują lekarz lub pielęgniarka, np. podczas rutynowej wizyty, za pomocą ciśnieniomierza. Jest to przyrząd do pomiaru ciśnienia (manometr) podłączony do napełniającego się powietrzem mankietu, który owija się wokół ramienia. Jak przebiega badanie ciśnienia krwi? Lekarz napełni mankiet powietrzem. Poczujesz wtedy dość mocny ucisk. Następnie powietrze będzie powoli wypuszczane z mankietu, a ucisk będzie słabł. Ciśnienie krwi można wtedy zmierzyć manometrem (w milimetrach słupa rtęci [mmHg]).
Istnieją dwa rodzaje ciśnieniomierzy:
Manualny
Lekarz lub pielęgniarka napełniają mankiet za pomocą ręcznej pompki, a następnie słuchają tętna stetoskopem.
Automatyczny
Mankiet napełnia się i opróżnia automatycznie. Tętno jest wykrywane przez czujnik wewnątrz urządzenia.
W jaki sposób leczy się nadciśnienie tętnicze?
Regularne przyjmowanie leków jest podstawą skutecznego leczenia nadciśnienia tętniczego. Pozwala kontrolować ciśnienie krwi i zapewnia długotrwałą ochronę układu krążenia. Niestety nie zawsze łatwo jest pamiętać o ich przyjmowaniu, choć – podobnie jak mycie zębów – powinien to być element codziennej rutyny. Leczenie nadciśnienia tętniczego ma charakter długoterminowy i wymaga systematyczności. Pamiętaj, że nadciśnienie jest cichą chorobą – nawet jeśli mimo stosowania leków nie odczuwasz na co dzień wyraźnej poprawy, nie możesz przerywać terapii. Przeczytaj również: Motywacja i dyscyplina w długotrwałym leczeniu – jak je utrzymać?
Pamiętaj o codziennym przyjmowaniu leków – to ważne dla Twojego zdrowia!
Oto kilka wskazówek, które pomogą Ci pamiętać o konieczności przyjęcia leków: Ustaw alarm w swoim telefonie
Połącz przyjmowanie leków z inną czynnością, którą wykonujesz każdego dnia
Odnotuj, że zażywasz tabletkę
Poproś kogoś, żeby przypomniał Ci o lekach
Uważaj!
Uzyskanie prawidłowych wartości ciśnienia krwi nie oznacza wyleczenia!* Ważne jest, aby kontynuować terapię zgodnie z zaleceniami lekarza!* Docelowe wartości ciśnienia tętniczego wynoszą 120–129 / 70–79 mmHg, o ile leczenie jest dobrze tolerowane; (Wyjątki: Wyższe, indywidualnie ustalane cele (zazwyczaj ciśnienie skurczowe < 140 mmHg) zarezerwowane są obecnie głównie dla pacjentów powyżej 80. roku życia oraz osób z tzw. zespołem kruchości, u których należy zachować większą ostrożność.)
Bibliografia
1
2018 ESC/ESH guidelines for the management of arterial hypertension
3
Prejbisz A. et al. Wytyczne postępowania w nadciśnieniu tętniczym w Polsce 2024 — stanowisko Ekspertów Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego/Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego, Nadciśnienie Tętnicze w Praktyce Rok 2024, tom 10, nr 3, strony: 53–111.